AktualnośćDeepfake, influencerzy i boty: największe zagrożenia wyborów 2025
Dezinformacja nie ogranicza się już wyłącznie do prostych przekazów w rodzaju „fake newsów” kopiowanych z jednego konta na drugie. Obecne kampanie dezinformacyjne stają się coraz bardziej zaawansowane – wykorzystują m.in. memiczną komunikację, filmiki, konta botów czy nawet generatywną AI do tworzenia fałszywych grafik lub nagrań wideo.
„Dezinformacja nie jest już „suchym” przeklejaniem treści. Każdy przekaz jest dziś precyzyjnie dopasowany do odbiorcy, bazuje na jego emocjach, obawach i potrzebach” – mówiła podczas spotkania Magdalena Wilczyńska, Dyrektorka Pionu Ochrony Informacyjnej Cyberprzestrzeni w NASK. O tym, jak skutecznie chronić nadchodzące wybory prezydenckie w Polsce przed dezinformacją dyskutowali w dziennikarze i eksperci z Instytutu NASK
Spotkanie odbyło się w siedzibie NASK i było okazją do wymiany doświadczeń oraz dobrych praktyk w zakresie zapobiegania manipulacjom informacyjnym.
Dezinformacja: wnioski z doświadczeń międzynarodowych
Eksperci z NASK przypominali o zagranicznych przykładach, które powinny stanowić dla nas lekcję przed wyborami w Polsce. Wskazywano m.in. na działania „fabryk trolli” w Niemczech, które wykorzystując lęki społeczne promują przekaz partii AfD, a także na przykład Rumunii, gdzie przedwyborcze manipulacje algorytmami doprowadziły do do zwycięstawa nieznanego szerzej kandydata.
W ramach monitoringu sieci związanego z wyborami prowadzimy analizę kampanii wyborczych w innych krajach, stale monitorujemy sieć w zakresie identyfikacji nieaktywnych botów czy kont szykowanych na wybory – mówi dr Agnieszka Lipińska , kierownik Ośrodka Analizy Dezinformacji NASK.
Podczas spotkania omawiano również liczne przykłady z kampanii amerykańskich, gdzie internetowe kampanie fałszywych twierdzeń potrafiły niepostrzeżenie wpłynąć na wybory. W 2024 roku pojawił się nowy wątek – platforma X (dawniej Twitter) podbijał treści popierające jedną partię (republikanów), a ukrywać lub ograniczać zasięgi komunikatów konkurencyjnych (demokratów), na co zwracał uwagę dr Andrzej Kozłowski, kierownik Zespołu Trendów Narracyjnych i Analizy Dezinformacji.
Największe wyzwanie: dwubiegunowość działań i edukacja społeczeństwa
Wielu uczestników podkreślało, że najważniejszym orężem w walce z dezinformacją jest wiedza. Jeśli obywatele nauczą się rozpoznawać próby manipulacji i będą mieć świadomość, że tuż przed wyborami mogą pojawić się tzw. „fake newsy ostatniej minuty”, łatwiej będzie zniwelować ich wpływ. „Marzy nam się, żeby każdy obywatel nie tylko krytycznie patrzył na to, co czyta w sieci, ale też zgłaszał podejrzane treści, dostarczając nam cennych informacji do analizy” – zaznaczyła Dyrektor Magdalena Wilczyńska.
Wspólny cel: przejrzyste i bezpieczne wybory
Spotkanie w NASK oraz prowadzone szkolenia (na przykład dla samorządów) pokazują, że zagrożenia hybrydowe i dezinformacyjne nie znikną. Wręcz przeciwnie – ciągle ewoluują i przyjmują nowe, trudne do wykrycia formy. Tylko zintegrowane działania – od edukacji i monitoringu po współpracę z platformami i dziennikarzami – pozwolą zminimalizować skutki manipulacji.
„Naszym zadaniem jest robić wszystko, by obywatele nie stracili zaufania do procesu wyborczego. Jeśli uda się utrzymać przejrzystość i bezpieczeństwo głosowania, demokracja w Polsce pozostanie realną, nie fasadową” – podsumowała Magdalena Wilczyńska.
Jeżeli zauważyłeś niepokojące treści w mediach społecznościowych lub masz wątpliwości co do autentyczności publikacji wyborczych – zgłoś je do NASK. Wspólnie dbajmy o transparentność naszych wyborów.
Więcej informacji na temat działań NASK w zakresie cyberbezpieczeństwa i dezinformacji: nask.pl oraz bezpiecznewybory.pl
Wyróżnione aktualności
AktualnośćRazem dla bezpieczeństwa sieci 5G – warsztaty 5G TACTIC w NASK
5G ma napędzać transport, przemysł, administrację, a za chwilę – rzeczy, których jeszcze nawet nie nazywamy. Problem w tym, że im więcej od tej technologii zależy, tym mniej miejsca zostaje na pomyłki.
AktualnośćTransgraniczna autostrada danych. Ruszył projekt QKD Germany‑Poland‑Czechia
Czy istnieje rozmowa, której nie da się podsłuchać albo informacje, których nie da się przechwycić? W niedalekiej przyszłości powstanie pierwsza tak rozbudowana sieć kwantowa w Europie Środkowej, która wykorzysta technologię generowania i dystrybucji kluczy kryptograficznych. To oznacza bezpieczne przesyłanie informacji międzynarodowych. NASK jest partnerem tej inicjatywy.
AktualnośćMoc obliczeniowa dla polskiej AI. Pierwszy superkomputer NASK wystartował
NASK uruchomił nowy klaster do obliczeń AI. Wart 30 milionów złotych projekt to inwestycja w zdolność prowadzenia badań, tworzenia własnych narzędzi i rozwijania technologii, które odpowiadają na konkretne potrzeby państwa i obywateli.
AktualnośćCyberbezpiecznie od 30 lat. CERT Polska
Od 12 incydentów w 1996 roku, po przeszło 260 tysięcy w ubiegłym. Te liczby najlepiej pokazują, jak diametralnie zmieniła się skala cyberataków oraz rola CERT Polska w podnoszeniu świadomości o cyberbezpieczeństwie. Pierwszy w Polsce zespół reagowania na zagrożenia w sieci, który powstał w NASK, obchodzi właśnie 30 urodziny.
Najnowsze aktualności
AktualnośćMajówka bez stresu: proste nawyki, które chronią w sieci
Majówka to moment, w którym łatwiej o spontaniczne decyzje, nieplanowane rezerwacje i załatwianie większej liczby spraw za pomocą smartfona. To naturalne – ale właśnie w takich momentach łatwiej o błąd.
AktualnośćBadania, nie spiski. Raport NASK o tym, kto wierzy w teorie spiskowe
Wykształcony, młody, z dużego miasta – wydaje się odporny na teorie spiskowe. Pozory mylą, a rzeczywistość jest jednak bardziej złożona. Najnowszy raport NASK „Paradoks spiskowy” pokazuje, co naprawdę decyduje o podatności na dezinformację.
AktualnośćCyberbezpieczeństwo i gospodarka danych. NASK na EKG
Nie da się mówić o rozwoju, danych i sztucznej inteligencji bez równoległej rozmowy o bezpieczeństwie – to teza, którą wielokrotnie powtarzano podczas Europejskiego Kongresu Gospodarczego w Katowicach. I nie jest to teoria – to rzeczywistość, która już teraz wpływa na działanie instytucji, firm i codzienne decyzje użytkowników.