Ze smogiem do szkoły?!

Smog „nie doda Ci skrzydeł”…

Toksyczne pyły drobne łatwo przedostają się do dróg oddechowych, a potem w ciągu kilku minut do pozostałych komórek ciała. Do pogorszenia stanu zdrowia wystarczy nawet niezbyt długie  oddychanie powietrzem złej jakości. Już chwilowe podrażnienie może uruchamiać rozwój dalszych procesów chorobotwórczych. Gorzej, jeśli taka ekspozycja powtarza się często – wtedy może na trwałe zmienić sposób funkcjonowania organizmu i wpłynąć na rozwój różnych schorzeń.

– Dotychczasowe badania naukowe potwierdzają związek pomiędzy ekspozycją dzieci na zanieczyszczenie powietrza a ich zdrowiem oraz funkcjonowaniem w szkole i poza nią. Dzieci, ze względu na poziom rozwoju i wydolność układu oddechowego oraz częstsze i  aktywne przebywanie na zewnątrz, są bardziej narażone na negatywny wpływ złej jakości powietrza – wyjaśnia dr Joanna Wieczorek z Centrum Modelowania Meteorologicznego IMGW-PIB.

Zanieczyszczone powietrze może rzutować na osiągnięcia szkole u dzieci oraz zaburzać ich rozwój intelektualny i behawioralny, powodując m.in.:

• gorsze wyniki sprawdzianów wiedzy,
• obniżoną ocenę na koniec roku z czytania i rozwiązywania zadań matematycznych,
• mniejszą sprawność poznawczą i większą lukę w osiągnięciach,
• częstszą absencję w szkole,
• obniżone funkcje poznawcze, gorszą pamięć i motorykę dużą,
• wyższy poziom agresji.

Statystyki mogą mylić

Średnie dobowe wartości zanieczyszczenia powietrza pyłami mogą się mieścić w normie i sytuacja nie wydaje nam się wówczas alarmująca. Niestety to nie znaczy, że powietrze jest czyste przez cały dzień. Logicznie rzecz biorąc, nie oddychamy powietrzem „dobowym”.

– Jeśli jakość powietrza pozostaje zła jedynie w ograniczonym, kilkugodzinnym okresie czy sporadycznie, w wybranych warunkach pogodowych w ciągu miesiąca, a my akurat wtedy przebywamy na zewnątrz, to z całą pewnością odczujemy skutki wdychania zanieczyszczonego powietrza – mówi Barbara Leśniczak, kierownik programu Edukacyjna Sieć Antysmogowa w NASK-PIB.

Oddychamy cały czas. Zarówno wtedy, gdy  stopień zanieczyszczenia jest mały, jak i wtedy, kiedy zanieczyszczenie powietrza pyłami drobnymi czy gazami jest duże. W takich warunkach, w wielu regionach Polski, dzieci nadal chodzą do szkoły. W skali całego kraju przekroczenie progu stężenia pyłów drobnych 75 µg/m³ w wartościach pomiarów godzinowych nie pojawia się właściwie jedynie latem –  wtedy, gdy szkoły pozostają zwykle zamknięte.

Co można zrobić?

Eksperci ESA NASK i Centrum Modelowania Meteorologicznego IMGW-PIB analizują dane z czujników umieszczonych w ponad 2300 placówkach edukacyjnych z całej Polski. Te informacje pomogą ocenić skalę problemu, a w przyszłości również opracować modele prognozowania wzrostu liczby pacjentów i absencji z powodu choroby.

Rodzice i opiekunowie mogą na bieżąco sprawdzać jakość powietrza w otoczeniu placówki, do której uczęszczają dzieci na stronie: https://esa.nask.pl/.